Dr. Sajith wrote this article in Sinhala. An English version is not available yet.
ගැබ්ගෙල පිළිකාව (cervical cancer) කියන්නේ ලංකාවේ කාන්තාවන්ට වැළඳෙන පිළිකා අතරින් දෙවැනියට වැඩිම එක. ඒත් එය වැළැක්විය හැකි එකම පිළිකාවයි — HPV එන්නතෙන්.
2018 ඉඳන් ලංකාවේ 6 වසරේ දැරියන්ට පාසල තුළදීම නොමිලේ මේ එන්නත දෙනවා. මාස 6ක පරතරයෙන් මාත්රා 2ක් — ඒ විතරයි.
මාපියන්ගෙන් නිතර එන ප්රශ්න තුනක්
"වයස 10දී දෙන්නේ ඇයි? මුල් වැඩි නේද?"
එන්නත වැඩ කරන්නේ වෛරසය ශරීරයට ඇතුළු වෙන්න කලින් දුන්නොත් විතරයි. ඒ නිසා කුඩා කාලේ දෙන එකයි වඩාත්ම ඵලදායී — ප්රතිශක්තියත් ඒ වයසේදී හොඳටම හැදෙනවා.
"මේකෙන් පස්සේ දරුවෙක් ලැබෙන එකට ප්රශ්නයක් වෙයිද?"
නෑ. ලෝකය පුරා මිලියන ගණනක් දැරියන්ට දීලා තියෙනවා — ඵලදායිතාවට බලපාන බවට කිසිම සාක්ෂියක් නෑ. අනෙක් පැත්තට හිතන්න: ගැබ්ගෙල පිළිකාවට ප්රතිකාර කරන එකෙන්තමයි ගර්භාෂය නැති වෙන්නේ.
"අත රිදෙනවා, උණ එනවා — අනතුරුදායකද?"
නෑ. එන්නත දුන්න තැන ටිකක් රිදෙන එක, සුළු උණක්, හිසරදයක් සාමාන්ය දෙයක්. දවස් එකක් දෙකකින් යනවා. සමහර දැරියන් බය නිසා කලන්තෙන් වැටෙනවා — ඒක එන්නතේ අතුරු ආබාධයක් නෙවෙයි.
දුවට පාසලේදී මඟ හැරුණාද? තව පරක්කු නෑ — වෛද්යවරයෙකුගෙන් අහලා පස්සෙත් ලබාගන්න පුළුවන්.
මතක තියාගන්න — මේක "එන්නතක්" විතරක් නෙවෙයි. පිළිකාවක් වළක්වන එන්නතක්.
When to get help now
If you think something is wrong, do not wait. Go to the nearest hospital or call 1990.
Call 1990 — Suwa SeriyaThis article is for general education. It does not replace advice from your own doctor or midwife.