ගොඩක් අම්මලා මට කියනවා, "ඩොක්ටර්, මගේ Hb රිපෝට් එක හරි නේ, ඉතින් මට යකඩ අඩුවක් නෑ නේද?" කියලා.
ඇත්තටම, එහෙම වෙන්න ඕන නෑ.
Hb එක අඩු වෙන්න කලින්ම ඇඟේ ගබඩා කරලා තියෙන යකඩ ඉවර වෙන්න පුළුවන්. ඒ ගබඩාව මනින්නේ Ferritin කියන ටෙස්ට් එකෙන්.
අලුත් වෙනස මොකක්ද?
මේ මාසේ (2026 සැප්තැම්බර්) American Society of Hematology එකෙන් අලුත් නිර්දේශ ටිකක් දුන්නා.
කලින් Ferritin 15ට වඩා වැඩි නම් "හරි" කියලා හිතුවට, දැන් 30 හෝ ඊට අඩු නම් යකඩ ඌනතාවයක් විදිහට සලකනවා.
සමහර අයට මේ සීමාව තවත් වැඩියි (50 දක්වා):
මාසික ඔසප් වීමේදී ලේ ගොඩක් යන අය
ලේ අඩු (anaemia) තියෙන ගර්භනී අම්මලා
ඉක්මනට දරුවෙක් බලාපොරොත්තු වෙන අය
මේක වැදගත් ඇයි?
Hb හරි වුණත් Ferritin අඩු නම් මෙහෙම දේවල් වෙන්න පුළුවන්:
නිතරම මහන්සිය, ඇඟේ පණ නැති ගතිය
කොණ්ඩය ගැලවීම
ඔළුවේ කැක්කුම, හිත එක තැනක තියාගන්න අමාරුව
ගර්භණී කාලේදී අම්මටයි බබාටයි අවදානම් වැඩි වීම
ඔයා කරන්න ඕන මොකක්ද?
ඔයා ගර්භනී නම්, මාසික ලේ ගොඩක් යනවා නම්, එහෙම නැත්නම් නිතරම මහන්සියි නම්, Ferritin ටෙස්ට් එක ගැන ඔයාගේ ඩොක්ටර්ගෙන් අහන්න.
තනියම යකඩ පෙති ගන්න එපා.
හේතුව හොයාගෙන හරි ප්රතිකාරය ගන්න එක තමයි වැදගත්.
වහාම උදව් ගත යුත්තේ කවදාද
යමක් වැරදියි කියලා හිතෙනවා නම් බලාගෙන ඉන්න එපා. ළඟම රෝහලට යන්න, නැත්නම් 1990 අමතන්න.
1990 අමතන්න — සුව සැරියමෙම ලිපිය සාමාන්ය දැනුම සඳහා පමණි. එය ඔබේම වෛද්යවරයාගේ හෝ පවුල් සෞඛ්ය සේවා නිලධාරිනියගේ උපදෙස් වෙනුවට නොවේ.